Nawiewniki okienne: po co są w szczelnych oknach i jak ich używać zimą

Nawiewniki okienne i wietrzenie: kobieta otwiera białe okno PCV, żeby przewietrzyć pokój
Nawiewniki okienne i wietrzenie: kobieta otwiera białe okno PCV, żeby przewietrzyć pokój

Nawiewniki okienne to niewielkie elementy, które najczęściej wychodzą na jaw dopiero wtedy, gdy po wymianie okien zaczynają parować szyby. Stare okna drewniane przepuszczały powietrze przez szczeliny i nikt nie musiał myśleć o jego dopływie. Nowe okna PCV z uszczelkami obwiedniowymi są szczelne i to jest ich zaleta, ale w domu z wentylacją grawitacyjną taka szczelność bez kontrolowanego nawiewu potrafi narobić kłopotów. Wyjaśniamy, jak to działa, kiedy nawiewnik jest potrzebny, a kiedy nie, i jak go ustawić na sezon grzewczy.

Jak działa wentylacja grawitacyjna i dlaczego potrzebuje dopływu powietrza

W większości domów jednorodzinnych w Płońsku i okolicach wentylacja jest grawitacyjna. W kuchni, łazience i toalecie są kratki prowadzące do kominów wentylacyjnych. Ciepłe powietrze z domu unosi się kominem do góry i ucieka na zewnątrz, a w jego miejsce musi skądś napłynąć powietrze świeże.

Ten drugi element jest często pomijany. Komin wyciąga powietrze tylko wtedy, gdy ma co wyciągać. Jeżeli wszystkie okna i drzwi są szczelne, a w domu nie ma żadnego miejsca, przez które wpada świeże powietrze, ciąg słabnie albo całkiem zanika. Czasem kierunek przepływu w kanale nawet się odwraca i zimne powietrze wpada kratką do łazienki.

Nawiewnik jest właśnie takim kontrolowanym otworem. Wpuszcza ograniczoną ilość powietrza w miejscu, które da się przewidzieć, najczęściej w pokojach, skąd powietrze przepływa przez dom do kratek wywiewnych.

Skutki braku nawiewu w szczelnym domu

  • Wilgoć i kondensacja. Gotowanie, prysznic, suszenie prania i sam oddech domowników oddają do powietrza sporo wody. Bez wymiany powietrza wilgotność rośnie, a para skrapla się na najzimniejszych powierzchniach, czyli na szybach, ościeżach i w narożnikach ścian zewnętrznych.
  • Pleśń. Stale wilgotny narożnik za szafą albo przy oknie to pierwsze miejsce, w którym pojawiają się czarne wykwity. Usuwanie ich bez poprawy wentylacji daje efekt na kilka tygodni.
  • Zaduch i słabszy ciąg. Powietrze w domu staje się ciężkie, zapachy z kuchni długo się utrzymują, a kratka w łazience przestaje przyciągać kartkę papieru.
  • Ryzyko przy urządzeniach spalania z otwartą komorą. Kominek bez doprowadzenia powietrza z zewnątrz, stary piecyk gazowy czy kocioł pobierający powietrze z pomieszczenia potrzebują tlenu do spalania. Gdy go brakuje, spalanie jest niepełne i może powstawać tlenek węgla, a spaliny mogą cofać się do pomieszczenia. W takich pomieszczeniach doprowadzenie powietrza jest kwestią bezpieczeństwa, a wymagania określają przepisy i producent urządzenia. Warto to skonsultować z kominiarzem i zamontować czujnik tlenku węgla.

Szerzej o tym, skąd biorą się krople na szybach i jak odróżnić zwykłą kondensację od problemu z oknem, piszemy w tekście o parujących oknach i wilgoci na szybach.

Rodzaje nawiewników okiennych

Nawiewniki różnią się sposobem regulacji i miejscem montażu. Konkretne parametry, takie jak przepływ powietrza czy tłumienie hałasu, zależą od producenta i modelu.

Ciśnieniowe i higrosterowane

  • Nawiewnik ciśnieniowy reaguje na różnicę ciśnień między zewnętrzem a wnętrzem. Przy silnym wietrze przymyka się, dzięki czemu do pokoju nie wpada nagle za dużo zimnego powietrza. Zwykle ma też ręczną regulację.
  • Nawiewnik higrosterowany otwiera się bardziej, gdy w pomieszczeniu rośnie wilgotność, i przymyka, gdy powietrze jest suche. Dobrze sprawdza się w sypialniach i pokojach, w których przebywa kilka osób.

Miejsce montażu

Nawiewnik może być osadzony w górnej części ramy, w skrzydle albo w ościeżnicy, a bywają też rozwiązania montowane nad oknem, w murze lub w kasecie rolety. Najczęściej wybiera się wariant w górnej części okna, bo powietrze wpadające wysoko zdąży się wymieszać z ciepłym powietrzem pokoju, zanim dotrze do ludzi.

Nawiewnik a akustyka

Każdy otwór w oknie osłabia nieco jego izolacyjność akustyczną. Przy oknach od strony ruchliwej ulicy warto wybrać nawiewnik w wersji akustycznej, z wkładem tłumiącym. Różnicę widać w danych technicznych podawanych przez producenta.

Dom z rekuperacją i mikrowentylacja w okuciu

W domu z wentylacją mechaniczną z odzyskiem ciepła nawiewników nie stosujemy. Rekuperator sam doprowadza powietrze do pokoi i usuwa je z kuchni i łazienek, a dodatkowe otwory w oknach zaburzałyby bilans tej instalacji. Tu szczelność okien jest pożądana bez żadnych dodatków.

W domu z wentylacją grawitacyjną alternatywą albo uzupełnieniem nawiewnika bywa mikrowentylacja w okuciu. To dodatkowa pozycja klamki, w której skrzydło odchyla się o kilka milimetrów. Daje stały, niewielki dopływ powietrza, ale nie reguluje się samoczynnie i zimą łatwo o nią zapomnieć. Sprawdza się jako rozwiązanie doraźne, gorzej jako jedyne źródło nawiewu w całym domu.

Dołożenie nawiewnika do istniejącego okna

Jeżeli okna już stoją, a w domu pojawiła się wilgoć, nawiewnik zwykle da się dołożyć. Najczęściej wymaga to frezowania otworów w ramie lub skrzydle oraz w uszczelce, według szablonu producenta nawiewnika i systemu profili. Tego nie warto robić na własną rękę: źle wykonane frezowanie może osłabić profil albo naruszyć gwarancję okna. Przed decyzją warto sprawdzić, czy kratki wentylacyjne są drożne, a kominy mają ciąg, bo bez tego nawiewnik niewiele zmieni.

Prosty test zrobisz sam. Przyłóż kartkę papieru do kratki w łazience przy zamkniętych oknach, a potem przy uchylonym oknie w pokoju. Jeżeli kartka trzyma się kratki dopiero po uchyleniu okna, dom wyraźnie potrzebuje stałego dopływu powietrza.

Przy zamawianiu nowych okien najprościej od razu ustalić, w których pomieszczeniach mają być nawiewniki. Przy wymianie stolarki w zimnych miesiącach, którą opisaliśmy w poradniku o tym, jak wygląda wymiana okien jesienią i zimą, temat wentylacji wychodzi zresztą szybko, bo nowe okna od pierwszego dnia pracują przy dużej różnicy temperatur.

Nawiewniki okienne zimą: ustawienia w Płońsku i Ciechanowie

Najczęstszy zimowy błąd to zamknięcie nawiewników na całą zimę, bo wieje chłodem. Kilka praktycznych zasad:

  1. Nie zamykamy nawiewników całkowicie w sezonie grzewczym. Przy mrozie i wietrze można je przymknąć, ale nie zablokować.
  2. W sypialniach zostawiamy większe otwarcie na noc, bo tam przez kilka godzin przebywa kilka osób.
  3. Nie zasłaniamy nawiewnika grubą zasłoną ani karniszem, bo powietrze nie ma jak wpłynąć do pokoju.
  4. Raz na sezon zdejmujemy osłonę i czyścimy filtr lub kratkę z kurzu, zgodnie z instrukcją producenta.
  5. Gdy mimo otwartych nawiewników szyby parują, a kratki nie mają ciągu, wzywamy kominiarza do sprawdzenia kanałów.

Doradzamy przy wyborze okien z nawiewnikami i bez nich, zależnie od rodzaju wentylacji w domu. Informacje o oddziale przy ul. Kolejowej 52 znajdziesz na stronie o oknach PCV w Płońsku, a klientów z północnej części regionu obsługuje oddział opisany na stronie okna w Ciechanowie i okolicach. Pomiar umówisz przez formularz kontaktowy.

Ostrowski Płońsk

Ostrowski Ciechanów

Formularz kontaktowy